پژوهش ها و چشم اندازهای اقتصادی

پژوهش ها و چشم اندازهای اقتصادی

بررسی آثار رفاهی اصلاح قیمت برق با استفاده از مدل تعادل عمومی قابل محاسبه

نوع مقاله : مقالات علمی پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، علوم اقتصادی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
2 دانشیار، اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه باهنر کرمان، کرمان، ایران
3 استاد، اقتصاد ، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه باهنر کرمان، کرمان، ایران
10.48311/ecor.2026.118034.82897
چکیده
بررسی اثرات رفاهی اصلاح قیمت برق، به‌دلیل نقش حیاتی آن در رشد اقتصادی و رفاه خانوارها و تأثیر بر سرمایه‌گذاری و فناوری، ضرورتی اساسی است. این مطالعه با به‌کارگیری مدل تعادل عمومی قابل‌محاسبه (CGE) اقتصاد ایران را تا افق زمانی ۲۰۵۰، در قالب ۱۱ بخش اقتصادی و ۵ عامل تولیدی، تحت چهار سناریوی مختلف، تعدیل قیمت برق شبیه‌سازی کرده است. سناریوها عبارت­اند از: دو برابر شدن قیمت برق در سال‌های معین. دو برابر شدن قیمت در سال ۲۰۲۵ و سپس رشد سالانه ۱۰ درصد. اعمال افزایش ۱۰ درصدی سالانه از سال ۲۰۲۵. افزایش ۵ درصدی سالانه از ۲۰۲۵ تا ۲۰۳۵ و سپس ۱۰ درصد سالانه تا سال ۲۰۵۰. نتایج نشان می‌دهد، متوسط رفاه (EV) در سه سناریو اول منفی و در سناریوی چهارم مثبت است. به عبارت دیگر افزایش قیمت برق در سه سناریوی اول باعث کاهش رفاه و در سناریوی چهارم باعث افزایش رفاه می­گردد. همچنین تحلیل اجزای رفاهی نشان داد که وضعیت رفاه در سناریوهای مختلف متأثر از عوامل متفاوتی است. در سناریوهای ۱ و ۲، اجزاء رفاهی "رابطه مبادله"، "تغییرات فناورانه" و "مواهب غیرقابل برداشت" و  در سناریوی ۳ علاوه بر عوامل ذکر شده برای سناریوهای ۱ و ۲، عامل "تغییرات جمعیتی" و در سناریوی ۴"کارایی تخصیصی"، "رابطه مبادله"، "تغییرات فناورانه"، "تغییرات جمعیتی" و "مواهب غیرقابل برداشت" به ترتیب بیشترین اثر را در افزایش رفاه داشته اند. با توجه به نتایج به دست آمده، اجرای اصلاح قیمت برق به صورت تدریجی و آهسته پیشنهاد می­شود. این رویکرد ملایم، ضمن کاهش اثرات منفی کوتاه‌مدت، امکان دستیابی به رشد پایدار اقتصادی و رفاه بلندمدت را فراهم می‌آورد.
 
کلیدواژه‌ها

موضوعات



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 08 اردیبهشت 1405