پژوهش ها و چشم اندازهای اقتصادی

پژوهش ها و چشم اندازهای اقتصادی

برآورد شاخص تنش بازارهای مالی ایران و بررسی اثر آن بر نرخ رشد تولید ناخالص داخلی با تحلیل سیاست‌گذاری در شرایط تنش مالی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، رشته اقتصاد مالی، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
10.48311/ecor.2025.117324.82886
چکیده
پیچیدگی بازارهای مالی و جایگاه آن­ها در نظام اقتصادی، موجب شده است که عملکرد و ثبات آن­ها در اقتصاد از اهمیت قابل‎ توجهی برخوردار باشد. تجربه وقوع بحران­ های مالی در دهه­ های اخیر، نشان می­دهد که بروز تنش و بی­ ثباتی در یکی از بازارهای مالی، می­ تواند به‌سرعت به‌ سایر بازارهای مالی سرایت کرده و تمامی فعالیت ­های اقتصادی را درگیر نماید. در این تحقیق، به بررسی وقوع تنش در بازارهای مالی ایران ازجمله بازارهای پول، سرمایه، ارز و بدهی در دوره زمانی ماهانه بین سال­های 1387 تا 1403 پرداخته شده است. برای این منظور، شاخص­ های تنش مالی بازارهای مالی با استفاده از روش تحلیل عاملی استخراج شده است. نتایج نشان می­ دهد که منشأ وقوع تنش بازارهای مالی در سال­های 1388 و 1393 در بی­ثباتی بازار سرمایه، در سال 1387 در بی ­ثباتی بازار سرمایه و بازار ارز و در سال 1399 در بی­ ثباتی بازار پول و بازار بدهی بوده است. اثرگذاری شاخص­ های تنش مالی بر نرخ رشد تولید ناخالص داخلی با استفاده از روش خودرگرسیون برداری مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان می­دهد که تنش نرخ ارز، بیشترین اثرگذاری بر نرخ رشد تولید ناخالص داخلی داشته و پس از آن، تنش بازار پول و بازار سرمایه بر این نرخ رشد، اثرگذار بوده­ اند. بررسی تجربه سیاست گذاری در شرایط تنش مالی، نشان داد با هدف حفظ ثبات نرخ رشد تولید ناخالص داخلی، مقام سیاست گذار، باید به ترتیب اولویت، به کنترل و کاهش تنش در بازارهای ارز، پول و سرمایه بپردازد.
 
کلیدواژه‌ها

موضوعات



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 08 اردیبهشت 1405