دانشگاه تربیت مدرس پژوهش ها و چشم اندازهای اقتصادی 3115-9168 مقالات آماده انتشار 2026 04 28 بررسی آثار رفاهی اصلاح قیمت برق با استفاده از مدل تعادل عمومی قابل محاسبه 28552 10.48311/ecor.2026.118034.82897 FA مریم ایزدی دانشجوی دکتری، علوم اقتصادی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران 0009-0002-2516-3466 مجتبی بهمنی دانشیار، اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه باهنر کرمان، کرمان، ایران سید عبدالمجید جلائی اسفندآبادی استاد، اقتصاد ، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه باهنر کرمان، کرمان، ایران مهدی نجاتی دانشیار، اقتصاد، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه باهنر کرمان، کرمان، ایران Journal Article 2025 11 30 <span lang="FA">بررسی اثرات رفاهی اصلاح قیمت برق، به‌دلیل نقش حیاتی آن در رشد اقتصادی و رفاه خانوارها و تأثیر بر سرمایه‌گذاری و فناوری، ضرورتی اساسی است. این مطالعه با به‌کارگیری مدل تعادل عمومی قابل‌محاسبه (</span><span dir="LTR">CGE</span><span lang="FA">) اقتصاد ایران را تا افق زمانی ۲۰۵۰، در قالب ۱۱ بخش اقتصادی و ۵ عامل تولیدی، تحت چهار سناریوی مختلف، تعدیل قیمت برق شبیه‌سازی کرده است. سناریوها عبارت­اند از: دو برابر شدن قیمت برق در سال‌های معین. دو برابر شدن قیمت در سال ۲۰۲۵ و سپس رشد سالانه ۱۰ درصد. اعمال افزایش ۱۰ درصدی سالانه از سال ۲۰۲۵. افزایش ۵ درصدی سالانه از ۲۰۲۵ تا ۲۰۳۵ و سپس ۱۰ درصد سالانه تا سال ۲۰۵۰. نتایج نشان می‌دهد، </span><span lang="FA">متوسط رفاه (</span><span dir="LTR">EV</span><span lang="FA">) در سه سناریو اول منفی و در سناریوی چهارم مثبت است. به عبارت دیگر افزایش قیمت برق در سه سناریوی اول باعث کاهش رفاه و در سناریوی چهارم باعث افزایش رفاه می­گردد.</span> <span lang="FA">همچنین</span><span lang="FA"> تحلیل اجزای رفاهی نشان داد که وضعیت رفاه در سناریوهای مختلف متأثر از عوامل متفاوتی است. </span><span lang="AR-SA">در سناریوهای </span><span lang="FA">۱</span><span lang="AR-SA"> و </span><span lang="FA">۲، اجزاء رفاهی</span> <span lang="AR-SA">"رابطه مبادله"، "تغییرات فناورانه" و "مواهب غیرقابل برداشت"</span> <span lang="AR-SA">و </span><span dir="LTR" lang="AR-SA"> </span><span lang="AR-SA">در سناریوی </span><span lang="FA">۳</span><span lang="AR-SA"> علاوه بر عوامل ذکر شده برای سناریوهای </span><span lang="FA">۱</span><span lang="AR-SA"> و </span><span lang="FA">۲</span><span lang="AR-SA">، عامل "تغییرات جمعیتی" و در سناریوی </span><span lang="FA">۴</span><span lang="AR-SA">"کارایی تخصیصی"، "رابطه مبادله"، "تغییرات فناورانه"، "تغییرات جمعیتی" و "مواهب غیرقابل برداشت" </span><span lang="AR-SA">به ترتیب بیشترین اثر را در افزایش رفاه داشته اند.</span> <span lang="FA">با توجه به نتایج به دست آمده، </span><strong><span lang="AR-SA">اجرای اصلاح قیمت برق به صورت تدریجی و آهسته پیشنهاد می­شود</span></strong><strong><span lang="AR-SA">. </span></strong><span lang="AR-SA">این رویکرد ملایم، ضمن کاهش اثرات منفی کوتاه‌مدت، امکان دستیابی به رشد پایدار اقتصادی و رفاه بلندمدت را فراهم می‌آورد. </span><br>